شهرستان سبزوار (سربداران)
فهرست مندرجات
[نهفتن]
- ۱ نقش و جایگاه علمی
- ۲ نقش و جایگاه فرهنگی
- ۳ نقش و جایگاه ارتباطی
- ۴ نقش و جایگاه بازرگانی
- ۵ مشاهیر
- ۶ زبان
- ۷ آثار باستانی
- ۸ تقسیمات کشوری
- ۹ نامشناسی
- ۱۰ منابع
[ویرایش] نقش و جایگاه علمی
شهرستان سبزوار به خاطر داشتن چندین دانشگاه بزرگ و پذیرفتن سالانه بیش از 25 هزار دانشجود در دانشگاههای تربیت معلم ، علوم پزشکی ، فنی امام خمینی ، آزاد ، پیام نور و ... از اواسط دهه 1370 تازمان نوشتن این مقاله - 1389 - پس از شهر مشهد همواره جزء یکی از قطبهای دانشگاهی شرق کشور محسوب شده است.
[ویرایش] نقش و جایگاه فرهنگی
شهرستان سبزوار در گذشته و اکنون به خاطر دارا بودن پتانسیلهای فرهنگی مختلف از جمله پروراندن چهرههای برجسته علمی و ادبی و تاریخی ، چون دکتر علی شریعتی ، حکیم سبزواری ، ابوالفضل بیهقی و ... ، تشکیل حکومت شیعی سربه داران در این شهر و به پایتختی آن ، داشتن مدارس علمیه فعال و دانشگاههای بزرگ در گذشته و امروز... همواره دارای یک نقش فرهنگی عمده بوده است چنانکه در اکثر برهههای تاریخی ایران و خراسان به عنوان یک فرهنگ شهر بزرگ محسوب می شده و هم اکنون نیز محسوب میشود .
[ویرایش] نقش و جایگاه ارتباطی
شهرستان سبزوار با قرار داشتن در محل عبور چندین جاده ارتباطی مهم کشور و استان و نیز به خاطر دارا بودن فرودگاه بینالمللی تازه تأسیس - راه اندازی شده در سالهای ابتدایی دهه 1380 - و نیز عبور خط آهن سراسری تهران - مشهد از نزدیکی این شهرستان دارای یک نقش ارتباطی است که سالانه میلیونها مسافر از آن عبور می کنند .
[ویرایش] نقش و جایگاه بازرگانی
شهرستان سبزوار با دارا بودن محصولات کشاورزی گوناگون از جمله زیره ، گندم ، انواع میوه جات ، صیفی جات و برخی تولیدات با ارزش محلی از دیرباز دارای نقش بازرگانی و اقتصادی بوده است .
[ویرایش] مشاهیر
1) دکتر علی شریعتی نویسنده روشنفکر و چیره دست ایرانی . اندیشه های انتقادی او از از محبوبیت بسیاری بین جوانان برخوردار است . از آثار ارزشمند او میتوان به این کتاب ها اشاره کرد : کویر، فاطمه فاطمه است ، حج و ...
2) استاد محمد تقی شریعتی(پدر دکتر علی شریعیتی) 3) حکیم حاج ملا هادی سبزواری 4) محمود دولت آبادی رمان نویس چیره دست معاصر خالق اثر جاودانه کلیدر بزرگترین رمان فارسی است . از دیگر آثار او می توان به این موارد اشاره کرد : سفر ، لایههای بیابانی ، اتوبوس ، مَرد ، تنگنا و ... 5) ابوالفضل بیهقی (تاریخ نویس برجسته ایرانی مولف تاریخ مسعودی از معتبرترین کتب مربوط به وقایع تاریخی عهد غزنویان) 6) زید بیهقی (ملقب به ابن فُندُق) 7) ملا حسین واعظ کاشفی 8) ابن یمین فریومدی (از بزرگترین شاعران دوران سربداران ، چنان که از نام این شاعر قطعه سرای فارسی پیداست در روستای فریومد که در گذشته جزء آبادیهای بیهق (سبزوار) بوده اما در تقسیمات کشوری جدید به شهرستان شاهرود ملحق شده است ، زندگی می کرده است . نام او در تاریخ ادبیات فارسی در کنار قطعه سرایان بزرگی چون پروین اعتصامی و انوری آورده میشود ) 9) شیخ حسن داورزنی (از روحانیون مبارز زمان حمله مغولها به ایران) 10) علی امینی یکی از نخست وزیران محمد رضا شاه پهلوی . او مجری اصلی برنامه انقلاب سفید یا انقلاب شاه و مردم بود که در اواخر دهه 1330 و اوایل دهه 1340 شمسی در ایران اجرا می شد . 11) ...
[ویرایش] زبان
در اکثر روستاها مردم به زبان فارسی (گویش سبزواری) و در روستاههای بخش شمالی شهرستان به زبانهای ترکی و کرمانجی صحبت می کنند. در شهر سبزوار بیشتر به لهجهٔ سبزواری سخن میگویند. لهجهٔ سبزواری با لهجهٔ گنابادی شباهتهایی دارد.[نیازمند منبع].
[ویرایش] آثار باستانی
- آتش کدهٔ آذربرزین مهر در نزدیکی روستای ریوند.
- مسجد جامع سبزوار واقع در خیابان بیهق.
- مسجد پامنار سبزوار واقع در خیابان بیهق.
- آرامگاه اسطورهای سهراب واقع در شهرداری سبزوار.
- آرامگاه حاج ملا هادی سبزواری.
- آرامگاه ملا حسین کاشفی.
- مناره خسروگرد در نزدیکی روستای خسروگرد.
- یخ دانهای جنوب سبزوار معروف به شیش یخدونا(مشابه این یخدانها در شهر سلطان آباد نیز وجود دارد)
- کاروان سراهای متعدد.
- بازار سرپوشیده واقع در چهارراه بیهق.
[ویرایش] تقسیمات کشوری
شهرها: سبزوار
شهرها: سلطانآباد
شهرها: داورزن
شهرها: رودآب
شهرها: ششتمد
شهرها: جغتای
شهرها: نقاب
[ویرایش] نامشناسی
سبزوار به دلیل آبادی زیاد به این نام خوانده میشود. نامهای پیشین سبزوار ساسویه آباد ، بیهه و بیهق بودهاست